السيد نعمة الله الجزائري (مترجم: فاطمه مشايخ)
406
قصص الأنبياء (النور المبين في قصص الأنبياء والمرسلين) (قصص قرآن) (به ضميمه زندگانى چهارده معصوم ع) (فارسى)
امام باقر ( ع ) فرمودهاند : وقتى موسى با پروردگار مناجات مىكرد در بارهء سامرى پرسيد و گفت : خداوندا گوساله را سامرى ساخته امّا صداى گوساله از چيست ؟ پروردگار فرمود : صداى آن از من است ، چون آن را فتنهاى براى قوم تو قرار دادهام ، پس مبادا آن را آشكار كنى ، فتنه در زبان قرآن به معناى آزمايش و ابتلاء است و به معناى گمراه كردن و ضلالت نيست ، چون قرآن كريم مىفرمايد : تَهْدِي بها مَنْ تَشاءُ و امّا سفارش به فاش نكردن مطلب به جهت آن بود كه بنى اسرائيل از فرط جهل و نادانى و تيرگى قلب معناى الفاظ و كاربرد و موارد آنها را نمىشناختند و حتّى در فهم واضحات مشكل داشتند ، پس چگونه ممكن بود موسى امتحان و ابتلاء بودن اين امر را به آنها تفهيم كند . ( منهج الدعوات ) از امام صادق ( ع ) نقل مىكند : ماه ذى الحجّه ماهى است كه موسى به بنى اسرائيل رجوع كرد و در همان روز و شب آن سيصد هزار نفر از بنى اسرائيل وفات يافتند . تفسير امام حسن عسگرى ( ع ) در خصوص آيه ، وَ إِذْ واعَدْنا مُوسى أَرْبَعِينَ لَيْلَةً ، ثُمَّ اتَّخَذْتُمُ الْعِجْلَ مِنْ بَعْدِهِ وَ أَنْتُمْ ظالِمُونَ مىفرمايد ، موسى ( ع ) به بنى اسرائيل فرموده بود ، وقتى كه خداوند فرج شما را برساند و دشمنان شما را هلاك كند ، كتابى از جانب پروردگارتان به نزدتان نازل مىشود كه مشتمل بر اوامر و نواهى و مواعظ و امثال مىباشد ، لذا وقتى فرج بنى اسرائيل فرا رسيد ، خداوند عزّ و جلّ به موسى فرمان داد كه در ميعاد او حاضر شود و سى روز روزه بگيرد و در كوه به مناجات بپردازد و موسى گمان كرد بعد از سى روز كتاب الهى نازل مىشود ، لذا سى روز روزه گرفت و در شب آخر قبل از افطار مشغول مسواك زدن دندان خود شد ، خداوند به او وحى كرد ، اى موسى تو مىدانى كه بوى دهان روزهدار نزد من از هر عطرى خوشبوتر است ، پس ده روز ديگر نيز روزه بگير و هنگام افطار مسواك مزن ، موسى نيز چنين كرد ، خداوند هم به او وعده داد كه كتاب تورات را بعد از چهل شب بر او نازل كند و چنين نيز شد . وقتى سى روز گذشت و موسى بازنگشت سامرى به نزد جهال و مستضعفين بنى اسرائيل رفت و به آنها گفت : موسى به شما وعده داد كه بعد از سى روز باز گردد ، اكنون اين مدّت سپرى شد و موسى باز نگشته ، حتما موسى از امر پروردگار نافرمانى